EN ISO 9606-1, çeliklerin ergitme kaynağı için kaynakçı yeterlilik sınavlarını düzenleyen uluslararası standarttır. EN 1090, EN ISO 3834, EN 15085 ve PED kapsamındaki imalatlarda yalnızca bu (veya eşdeğer AWS/ASME) sertifikaya sahip kaynakçılar görev alabilir.
Sertifika neyi kapsar?
Sertifika, kaynakçının belirli bir aralıkta kaynak yapabildiğini belgeler. Temel değişkenler şunlardır:
- Kaynak yöntemi: 111 (örtülü elektrot), 135 (MAG), 136 (özlü tel), 141 (TIG), 121 (tozaltı) vb.
- Ürün tipi: Levha (P) veya boru (T)
- Dikiş tipi: Alın kaynağı (BW) veya köşe kaynağı (FW)
- Malzeme grubu: ISO/TR 15608'e göre (örn. grup 1.1, 1.2, 8)
- Sarf malzeme tipi ve koruyucu gaz
- Kalınlık ve dış çap
- Kaynak pozisyonu: PA, PB, PC, PF, PG, PH, H-L045 vb.
- Kaynak detayı: Tek taraflı/çift taraflı, altlıklı/altlıksız
Sınav parçası, üretimde kullanılacak en zor koşulları temsil edecek şekilde seçilir; böylece tek sınavla geniş bir kapsam elde edilir.
Sınav süreci
- Kapsam belirlenir ve bir WPS veya pWPS hazırlanır.
- Sınav, gözetmen (examiner) nezaretinde yapılır; kaynakçı pozisyon ve parametrelere uyar.
- Gözle muayene (EN ISO 17637) yapılır; kabul seviyesi EN ISO 5817 B (bazı hatalar için C).
- Ek testler: Eğme veya kırma testi, makro inceleme; gerekiyorsa RT/UT.
- Sertifika, akredite belgelendirme kuruluşu tarafından düzenlenir.
Geçerlilik ve yenileme
Sertifika, kaynakçının 6 aydan uzun ara vermemesi ve her 6 ayda bir işveren/kaynak koordinatörü tarafından onaylanması koşuluyla geçerliliğini korur. Yenileme için üç seçenek vardır:
- 9.3 a): Her 3 yılda bir yeniden sınav.
- 9.3 b): Her 2 yılda bir, son 6 ayda üretilen kaynakların iki test parçası (RT/UT veya tahribatlı test) ile doğrulanması.
- 9.3 c): İmalatçının EN ISO 3834-2 veya -3 kalite sistemine sahip olması ve kaynakçının aynı kapsamda sürekli çalıştığının belgelenmesi halinde süresiz geçerlilik.
Sıkça yapılan hatalar
- Sınav kapsamının üretimde kullanılan çap/kalınlık aralığını karşılamaması
- 6 aylık onayların yapılmaması nedeniyle sertifikaların geçersiz hale gelmesi
- Sarf malzeme tipi değişikliklerinin (örn. rutil → bazik elektrot) kapsamı etkilediğinin gözden kaçması
Zen Teknik, kaynakçı sınavlarını işletmenizde organize eder, kapsamı optimize eder ve sertifika matrisinizin yönetiminde size destek olur.